TASARRUF VATANDAŞA, BÜTÇE AŞIMI SARAY’A
Cumhurbaşkanlığı bütçesi yetmedi, 2026 için yüzde 35 artırıldı
Cumhurbaşkanlığı için 2025 yılında 15 milyar 800 milyon TL başlangıç ödeneği
ayrıldığını hatırlatan Kış, yıl içinde yapılan harcamalarla bu tutarın yaklaşık 16 milyar
900 milyon TL’ye çıktığını belirtti. Buna rağmen 2026 yılı için Cumhurbaşkanlığı
ödeneğinin 21 milyar 287 milyon TL olarak belirlendiğine dikkat çeken Kış, bu artışın
yaklaşık yüzde 35’e karşılık geldiğini söyledi. Kış, 2025’te aşılan bir bütçenin,
2026’da yüksek oranlı bir artışla yeniden düzenlenmesinin, harcama disiplininin terk
edildiğini açık biçimde ortaya koyduğunu kaydetti.
Tasarruf çağrısının merkezindeki Hazine bütçeyi aştı
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2025 yılı boyunca tasarruf politikalarının merkezinde
yer aldığını hatırlatan Kış, buna karşın yıl sonunda yaklaşık 145 milyar TL’lik bütçe
aşımı yapıldığını ifade etti. Vatandaşa kemer sıkma çağrısı yapan Bakanlığın kendi
bütçesinde bu ölçekte bir sapma yaşamasının, kamu maliyesinde ciddi bir tutarsızlık
yarattığını belirten Kış, bütçe disiplininin söylemde kaldığını, uygulamada ise
işletilmediğini vurguladı.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nda 141 milyar TL’lik aşım
Kış, 2025 yılı için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na 219 milyar TL
başlangıç ödeneği ayrıldığını, yıl sonunda yapılan harcamaların ise yaklaşık 360
milyar TL’ye ulaştığını açıkladı. Bu tabloyla birlikte Bakanlık bütçesinde yaklaşık 141
milyar TL’lik bir aşım oluştuğunu belirten Kış, söz konusu farkın olağan bir sapma
olarak değerlendirilemeyeceğini, bütçe planlamasının fiilen devre dışı kaldığını
gösterdiğini ifade etti. Harcamaların yılın son aylarında yoğunlaşmasının ise denetim
mekanizmalarının zayıfladığını ortaya koyduğunu söyledi.
Bütçe anlayışı Meclis’e getirilen kanun tekliflerine de yansıdı
Bütçe aşımlarının aynı zamanda bir yönetim anlayışının sonucu olduğunu belirten
Kış, 15 Ocak’ta TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu’na getirilen
kanun teklifini hatırlattı. Teklifin 17’nci maddesiyle yerel yönetimlerin ekonomik ve
üretime dönük faaliyetlerinin Cumhurbaşkanı iznine bağlandığını, 11’inci maddesiyle
ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na “yeni yerleşim alanı”
gerekçesiyle acele kamulaştırma yetkisi verildiğini belirtti. Kış, acele kamulaştırmanın
hukuken istisnai bir yöntem olduğunu, bu yetkinin olağan hâle getirilmesinin mülkiyet
hakkı açısından ciddi sakıncalar doğuracağını ifade etti.
Planlama yerine talimat, denetim yerine ek bütçe
Kış, önce inşaatın başlatıldığı, kamulaştırma ve hukuki süreçlerin ise sonradan
tamamlanmaya çalışıldığı bu yaklaşımın, hem hukuki güvenliği hem de bütçe
disiplinini zedelediğini söyledi. Bu anlayışın her yıl daha fazla bütçe aşımına yol
açtığını vurgulayan Kış, 2025’te ortaya çıkan tablonun, 2026 bütçesinin de daha yıl
başında risk altına sokulduğunu gösterdiğini dile getirdi.