ÖDENEN FAİZ KAMU MALİYESİNİ KİLİTLEDİ
2025 yılında bütçe 1,8 trilyon lira açık verirken, Hazinenin iç ve dış
borçlarının toplamı 4 trilyon 399 milyar lira artarak 13 trilyon 656
milyar liraya yükseldi. Aynı dönemde borç stokunun milli gelire oranı
yüzde 21,4’ten yüzde 22’ye çıktı.
Ekonomi verilerini değerlendiren Gülcan Kış, “Bütçe açığı ile borç artışı
arasındaki makas bu kadar açılıyorsa, burada artık mali disiplin değil,
borçla yönetme alışkanlığı vardır” dedi.
Hazine, ödediği borcun üç katı kadar yeni borç aldı
CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış’ın aktardığı bilgilere göre Hazine,
2025 yılı boyunca 1,4 trilyon liralık borç anapara ödemesine karşılık 4
trilyon 68 milyar lira yeni borç kullandı. Bu durum, nakit açığının çok
üzerinde bir borçlanmaya gidildiğini ortaya koydu.
CHP’li Kış, bu tabloya ilişkin olarak, “Bu, borcu çevirmekten öte; yüksek
faiz ortamında geleceği de borçlandıran bir tercihtir” değerlendirmesinde
bulundu.
Faiz ödemeleri yatırımın önüne geçti
Hazine, 2025 yılında toplam 2 trilyon 54 milyar lira faiz ödemesi yaptı.
Bunun 1 trilyon 589 milyar lirası iç borç, 242,5 milyar lirası dış borç
faizlerinden oluştu.
Daha dikkat çekici veri ise borç stokunun vadesine kadar oluşturduğu
toplam faiz yükü oldu. Gülcan Kış’a göre, Hazinenin borçları için
önümüzdeki yıllarda ödenecek toplam faiz yükü 10 trilyon 647 milyar
liraya ulaştı.
Kış, “Faiz, bütçede tali bir kalem olmaktan çıkmış, başlı başına bir
politika sonucuna dönüşmüştür” ifadelerini kullandı.
Döviz ve altın cinsi borçlar riski büyütüyor
Gülcan Kış’ın aktardığı verilerde, Hazinenin dış borçlarının tamamının,
iç borç stokunun ise yüzde 21,4’ünün döviz ve altın cinsinden olduğu
belirtildi. Döviz cinsi borçların iç borç stoku içindeki payı bir yılda yüzde
18,2’den yüzde 21,4’e yükseldi.
CHP’li Kış, bu yapının kur dalgalanmalarına karşı kamu maliyesini daha
savunmasız hale getirdiğini vurgulayarak, “Borç büyürken aynı zamanda
daha oynak bir yapıya taşınıyor” dedi.
Vatandaş cephesinde icra patladı
CHP’li Kış, Borç ve faiz baskısının hane halkına nasıl yansıdığını da
ortaya koydu. Buna göre 1–23 Ocak 2026 tarihleri arasında icra
dairelerine 675 bin yeni dosya geldi. UYAP verilerine göre derdest icra
dosyası sayısı 24 milyon 128 bine yükselirken, bu sayı son bir yılda 1
milyon 857 bin dosya arttı.
Aynı dönemde vatandaşların bankalar ve finans kuruluşlarına olan
bireysel kredi ve kredi kartı borcu 6 trilyon liraya ulaştı. Sistemdeki
batık bireysel kredi ve kredi kartı borçlarının toplamı ise 356 milyar lira
olarak kaydedildi.
Kış, bu tabloyu “kamudaki borçlanma tercihinin finansal sistem
aracılığıyla hane halkına taşınması” olarak nitelendirdi.
“Bu tabloyu görmezden gelmek mümkün değil”
CHP’li Gülcan Kış, artan borç ve icra verileri karşısında Meclis’te somut
bir adım attıklarını belirterek, bireysel kredi ve kredi kartları ile finans
kuruluşlarına olan borçların yapılandırılması, faizlerin silinmesi ve
icra baskısının hafifletilmesi amacıyla geçtiğimiz hafta TBMM
Başkanlığı’na kanun teklifi sunduklarını hatırlattı.
Kış, “Hazine rakamlarıyla icra dosyaları yan yana konduğunda ortaya
çıkan tablo tesadüf değil. Bu nedenle borçları yeniden yapılandıran, faizi
sistemden ayıklayan bir düzenleme artık ertelenemez” dedi.
